و حضرت صادق عليه السّلام در بيان آيهء كَذلِكَ يُرِيهِمُ اللَّهُ أَعْمالَهُمْ حَسَراتٍ « 1 » يعنى : « همچنين مىنمايد خداى عز و جلّ اعمال ايشان را حسرتها . » فرموده كه ، « آن شخصى است كه مال بگذارد و آن را صرف ننمايد در طاعت خداى عز و جلّ از روى بخل . پس ، بميرد و آن را بگذارد جهت كسى كه در طاعت خداى عز و جلّ صرف كند يا در معصيت خدا ؛ و [ 90 آ ] اگر در طاعت خدا صرف نمود ، آن مال را در ترازوى غير ديده حسرت است بر او ، به سبب آنكه آن مال از او بوده ؛ و اگر در معصيت صرف نمود ، او باعث تقويت او به سبب آن مال شده تا صرف كرده در معصيت . پس ، حسرت او خواهد بود . » و از حضرت رسول صلّى اللّه عليه و إله منقول است كه فرموده : « من ايقن بالخلف سخت نفسه بالعطيّة . » « 2 » يعنى : « هركس كه يقين كند به خلف - يعنى ، به آنكه آنچه صرف مىنمايد خداى عز و جلّ عوض آن مىدهد - سخاوت مىكند نفس او به عطا كردن . و حضرت امير المؤمنين - صلوات اللّه عليه - فرموده‌اند : « و من يبسط يده بالمعروف اذا وجده يخلف اللّه له ما انفق فى دنياه و يضاعف له فى آخرته . » « 3 » يعنى : « هركس كه پهن كند دست خود را به معروف و دادن خير وقتى كه بيابد ، عوض مىدهد خداى جهت او آن چيزى را كه انفاق كرده در دنياى او ، و مضاعف مىگرداند جهت او در آخرت او . » و حضرت امام محمّد باقر عليه السّلام به حسين بن ايمن فرمود كه ، انفاق كن و يقين داشته باش به عوض از جانب خداى عز و جلّ پس به درستى كه بخل نكرد هيچ‌كس به نفقه كردن در چيزى كه خشنود گرداند خداى عز و جلّ را ، مگر آنكه انفاق كرد اضعاف آن را در چيزى كه باعث سخط خداى عز و جلّ مىشود . و حضرت امام رضا عليه السّلام به خادم خود گفت : « آيا امروز چيزى انفاق كرده‌اى ؟ » گفت : « نه . » حضرت فرمود : « پس از كجا خداى عز و جلّ عوض به ما دهد ؟ انفاق كن و اگرچه يك درهم باشد . » و از كلمات شريفهء حضرت امير المؤمنين - صلوات الله عليه - است كه ، « لا تستكثرنّ العطاء و ان كثر فانّ حسن الثّناء اكثر [ منه ] . » « 4 » يعنى : « بسيار مگير عطا را و اگرچه بسيار

--> ( 1 ) . بقره ، 167 . ( 2 ) . الوافى ، ج 10 ، ص 486 . ( 3 ) . الكافى ، ج 4 ، ص 43 و وسائل الشيعة ، ج 15 ، ص 255 . ( 4 ) . غرر الحكم ، ش 10200 .